یکشنبه 15 خرداد 1390 05:38 ب.ظ نظرات ()

شاید بارها برایتان پیش آمده که خواسته اید به همراه دوستانتان و به دور از چشم والدین یا همسرتان برنامه ای بریزید(گردش، پارک، سینما و برنامه هایی از این قبیل). دلیل مخالفت پدر و مادر یا همسر هر چه که بوده، ترجیح داده اید تا برنامه ریزیهایتان را بدون اطلاع ایشان انجام دهید. به آنها گفته اید که می خواهید به خانه عمو یا عمه سربزنید در صورتیکه قرار بوده است مثلا با دوستانتان به سینما بروید. در اغلب این موارد موضوع در همان مرحله برنامه ریزی لو رفته است و همچنین در اغلب موارد به فکر یک زبان دراز افتاده ایدکه بی موقع فضولی کرده و شما را لو داده است. اما حقیقت این است که بیشتر اطلاعات مربوط به برنامه علمی-تفریحی شما از طریق خودتان و ارتباطاتتان لو رفته اند هرچند که شما چیزی درباره برنامه تان بروز نداده باشید. والدین یا همسرتان برای کشف مقاصد شما به صورت ناخودآگاه از روشی استفاده می کنند که در بین متخصصین به تحلیل ترافیک مخابرات معروف است. فرض کنید که دختری دانشجو دارید که در سال اول دانشگاه درس می خواند. او به طور متوسط در روز 4-5 اس.ام.اس و 1 تا 2 تماس تلفنی دارد. به مرور زمان متوجه می شوید که در زمان امتحانات (میان ترم و پایان ترم) تعداد مسیجها و تلفنهایی که دخترتان دریافت می کند به صورت بی سابقه ای زیاد می شود و مثلا مسیجها به 10-15و تلفنها نیز به 7-8 تماس در روز افزایش می یابند. این افزایش ترافیک در پیامهای مخابراتی به تنهایی می تواند برایتان سیگنالی باشد مبنی بر اینکه واقعه ای غیرمعمول (شروع امتحانات) در پیش است که نیاز به هماهنگی (سوال پرسیدن،تبادل کتاب و جزوه و...) بیشتری نسبت به فعالیتهای عادی و روزانه دخترتان دارد.

اگر بیشتر دقت کنید متوجه می شوید که در ایام تعطیل آخر هفته و تعطیلات رسمی نیز تعداد مسیجها و تماسهای تلفنی دخترتان افزایش می یابد اما با الگویی متفاوت از افزایش ترافیک دوران امتحانات. مثلا تعداد مسیجها به 8-10 و تماسهای تلفنی به 5-6 تماس افزایش می یابد. این تماسها برای هماهنگی بین دخترتان و دوستانش انجام می شود تا برنامه های آخر هفته (کنسرت، پارک، سینما و...) را هماهنگ کنند.

اگر فرض کنیم که او درباره محتوای این پیامها(تلفنی و اس.ام.اسی) با شما صحبت نکند و شما هم به حریم خصوصی وی احترام بگذارید و پیامها و تماسهایش را کنترل نکنید همین افزایش و کاهش دوره ای و منظم ترافیک مخابراتی می تواند به شما اطلاعات مورد نیازتان را درباره نوع فعالیت های دختران بدهد. تنها کاری که باید انجام دهید این است که سوابق این ترافیک را ثبت کنید(به خاطر بسپارید) و با مواردی که در آینده پیش می آید تطبیق دهید. اگر بعد از چند تماس تلفنی و مسیج در آخر هفته دخترتان از شما اجازه خواست تا به سینما برود این سابقه در ذهن شما حک می شود تا در دفعات بعدی از همین الگو برای پیش گویی فعالیتهای آخر هفته وی استفاده کنید.

 

خوب! اکنون شما 3 الگوی ترافیکی از مخابرات دخترتان در دست دارید. ترافیک مخابراتی روزهای معمول کم، روزهای آخر هفته و تعطیلات متوسط و روزهای امتحانی زیاد است. اگر به عنوان مثال در آخر هفته ترافیک مخابرات بیش از الگوی عادی هفتگی باشد می توان به این نتیجه رسید که یا افراد بیشتری برای برنامه آخر هفته دعوت شده اند و یا اینکه مسیر دورتری برای گردش انتخاب شده است(که نیاز به تدارکات بیشتر و هماهنگی های بیشتر و درنتیجه پیامهای بیشتر دارد). اگر بازهم به عنوان مثال در هنگام امتحانات تلفنها بیش از حد معمول باشند می توان نتیجه گرفت که امتحان آینده مربوط به درسی مهم یا درسی است که مشکل ساز شده است و برعکس کمتر شدن تلفنها در هنگام امتحان ممکن است نشاندهنده ساده بودن درسها باشد.

حال اگر در ابتدای هفته به یک ترافیک مخابراتی غیرمعمول برخورد کردید به چه نتیجه ای می رسید؟ مثلا به مدت 2 هفته (غیر از ایام امتحان) تعداد مسیجها و تماسهای تلفنی به صورت چشمگیری افزایش یافته اند و ناگهان تماسها قطع شده اند و دخترتان هم کمی افسرده شده است. از این تغییرات ترافیک اطلاعات چه می فهمید؟ شاید پای پسری در میان باشد... شاید هم یکی از همکلاسی های دخترتان مریض است و بستری شده است. شاید استاد مورد علاقه اش بازنشسته شده است و .... به هرحال همین تغییرات (بدون اینکه شما از متن پیامها و تماسها آگاه باشید) می تواند به صورت هشدار درباره یک وضعیت یا واقعه غیرعادی دربیاید.

حتی ساعت تلفنها و مسیجها هم می تواند گویا باشد و بعد از کمی ممارست به شما نشان دهد که چه کسی تلفن زده یا مسیج فرستاده است و بنابر این احتمال متن پیام چه می تواند باشد.

همین هشدارها هستند که می توانند برای سرویسهای نظامی و جاسوسی بسیار راهگشا باشند. تحلیلگران ترافیک مخابرات بدون اینکه به متن پیامهای ارسال شده توسط دشمن دسترسی داشته باشند می توانند با تحلیل ترافیک مخابرات دشمن به مقاصد دشمن پی ببرند. اهمیت این روش کسب اطلاعات از آن رو است که مخابرات نظامی و جاسوسی همواره به رمز می باشند و شاید شکستن رمز این گونه مخابرات سالها طول بکشد در صورتیکه اطلاعات مستتر در این گونه پیامها باید هر چه زودتر به دست فرماندهان و تصمیم گیرندگان خودی برسند.

به عنوان مثال، سکوت مطلق رادیویی می تواند نشانگر آماده شدن نهایی دشمن برای حمله باشد و یا اینکه دشمن هنوز هیچ فعالیتی را آغاز نکرده است. این دو وضعیت فرضی با اطلاعات دیگری که از جبهه کسب می شوند (عکسهای هوایی،بازجویی از اسرا، دیده بانها و...) در کنار هم می تواند یک تحلیل گر اطلاعاتی را از فعالیتهای دشمن آگاه کند.

 

نوع مخابرات بیسیم(مورس، دیجیتال، آنالوگ و ...)، دستگاهی که مخابره را انجام داده (بیسیم دستی، بیسیم ماشین و...)، ساعت مخابره ، کسی که مخابره را انجام داده (فرستنده پیام)،کسی که مخابره را جواب داده (گیرند پیام)، همه می تواند تحلیل گر ترافیک مخابراتی را برای بیرون کشیدن اطلاعات از انبوه پیامهای در هم و برهم رمز و غیررمز یاری دهد. مثلا اگر فرض کنیم هر گردان پیاده دارای 3 گروهان و هر گروهان دارای یک دستگاه بیسیم باشد تعداد مخابراتی که یک گردان پیاده در روز می تواند داشته باشد خیلی کمتر از یک گردان زرهی است که در حدود 30 دستگاه تانک دارد(امروزه هر تانکی داری یک بیسیم می باشد). پس الگوی مخابراتی یک واحد زرهی به کلی با یک واحد پیاده متفاوت است. همچنین الگوی مخابراتی یک تیپ با لشکر و یک لشکر با یک سپاه و سپاه با ارتش فرق می کند.تکنیکهای تحلیل ترافیک مخابرات با شروع جنگ اول از طرف دول درگیر به سرعت به کار گرفته شدند ولی توسعه اصلی آنها در دوران جنگ جهانی دوم روی داد. بریتانیا و آلمان در میان کشورهای درگیر در جنگ پیشتاز دنیای شنود بودند. آلمانها به توانایی دست یافته بودند که در عرض چند ساعت می توانستند محل یک فرستنده امواج رادیویی را با دقت چند متر تشخیص دهند و از روی الگوی مخابراتی فرستنده تشخیص دهند که این فرستنده متعلق به یک تیپ، لشکر یا سپاه است. آنها از روی همین الگوهای مخابراتی بود که فهمیدند آمریکا لشکر 82 هوابرد خود را از ایتالیا خارج کرده و در بریتانیا مستقرکرده است که خود می توانست نشانه ای بر تهاجم نهایی متفقین به خاک اصلی اروپا باشد. بریتانیا و آمریکا هم از تکنیکهای تحلیل ترافیک مخابراتی برای کمک به رمزشکنان خود استفاده می کردند و آمریکایی ها توانستند با ترکیب تحلیل ترافیک مخابراتی و رمزشکنی نقشه حمله ژاپن به میدوی را کشف کرده و آن را خنثی کنند. بریتانیایی ها با استفاده از ارسال تعداد زیادی پیامهای دروغین و واقعی قبل از تهاجم متفقین به نرماندی سعی کردند تحلیلگران ترافیک مخابراتی آلمان را گمراه کنند تا آنها نتیجه بگیرند که متفقین قصد دارند به جای نرماندی در پادوکاله پیاده شوند. امروزه تمام سازمانهای نظامی و اطلاعاتی مدرن دنیا از این گونه روشهای تحلیل ترافیک مخابرات برای رخنه به پیامهای دشمنانشان استفاده می کنند.

 

تحلیل ترافیک مخابرات در دنیای جاسوسی و رمزشکنی هم نقشی اساسی بازی می کند. با رویداد یک اتفاق (ترور سیاسی، انقلاب، کودتا و...) حجم مخابرات جاسوسان و سفارتخانه های خارجی مستقر در یک کشور زیاد می شود و با داشتن الگوهای مورد نیاز شاید بتوان از بعضی وقایع خرابکاری جلوگیری کرد. با تحلیل ترافیک مخابرات یک جاسوس خاص می توان به مقاصد و نیات کشوری که او را در استخدام دارد پی برد.

 

کاربرد تحلیل ترافیک مخابرات تنها به مسائل نظامی و جاسوسی محدود نمی شود. مهندسین مخابرات برای مکانیابی محل نصب آنتنهای زمینی موبایل مجبورند تا وضعیت ترافیک مخابراتی یک منطقه را به درستی تحلیل کنند تا بتوانند آنتنهای مورد نیاز ساکنین آن منطقه را نصب کنند. واضح است که اگر تعداد آنتنهای زمینی کمتر از حجم ترافیک مخابرات منطقه باشد در خیلی از مواقع روز گوشی ها آنتن نمی دهند. متخصصین شبکه های کامپیوتری ادارات و کارخانجات برای سفارش قطعات مورد نیازشان باید کاملا از شبکه ای که قصد ایجاد آن را دارند و وضعیت ترافیک اطلاعاتی که در آن جریان دارد آگاه باشند تا بهترین وسائل شبکه را با بهترین سرعت دراختیار بگیرند. یک ترافیک اطلاعاتی بی موقع یا بیش از حد از شبکه داخلی یک شرکت(مثلا یک بانک یا شرکت بیمه که تعداد زیادی مشتری دارند) به سمت شبکه خارج از شرکت (اینترنت) ممکن است که نشانه وجود یک رخنه اطلاعاتی از سوی یک هکر باشد و با داشتن الگوهای عادی ترافیک اطلاعاتی و مخابراتی می توان پیشگیری های لازم بر علیه سارقان اطلاعات را انجام داد.

خوب! به انتهای بحث رسیدیم! اگر بازهم قصد دارید تا برای آخر هفته خود یک برنامه تفریحی بچینید و با جمع دوستان خوش بگذرانید مواظب ترافیک مخابرات خود باشید تا بازهم نقشه شما لو نرود.



نویسنده : رضا کیانی موحد

در صورت استفاده در سایر وبلاگها و سایتها لینک مطلب در Wars and history و نام نویسنده و یا مترجم را ذکر کنید.